Mural poświęcony Maciejowi Krakowianowi
W poniedziałek, 26 października, przy Filii Bibliotecznej nr 1 przy ul. Płockiej w Gostyninie odbyło się uroczyste odsłonięcie muralu upamiętniającego ppłk. pil. Macieja „Slaba” Krakowiana.
Pilot był związany z Gostyninem od najmłodszych lat. Uczęszczał do Szkoły Podstawowej nr 3 im. Obrońców Westerplatte oraz Gimnazjum nr 2. Nowy mural ma przypominać mieszkańcom o jego życiu, dokonaniach i związkach z rodzinnym miastem.
W uroczystości uczestniczyli najbliżsi pilota – żona, mjr Magdalena Boryc-Krakowian, wraz z synami Mikołajem i Aleksandrem, a także siostra Renata Piasecka z rodziną.
Obecni byli również przedstawiciele władz państwowych, wojska, samorządu i służb mundurowych. Gen. bryg. pil. Krzysztof Stobiecki, pełnomocnik ministra obrony narodowej ds. lotnictwa, odczytał list skierowany do uczestników przez wicepremiera i ministra obrony narodowej Władysława Kosiniaka-Kamysza.
W wydarzeniu uczestniczyli także dowódca 31. Bazy Lotnictwa Taktycznego płk pil. Łukasz Gradziński, burmistrz Gostynina Agnieszka Korajczyk-Szyperska, przedstawiciele Rady Miejskiej oraz lokalnych służb. Nie zabrakło również uczniów i nauczycieli Szkoły Podstawowej nr 3, której absolwentem był Maciej Krakowian.
Po odsłonięciu muralu uczestnicy spotkali się w Zamku Gostynińskim. Wspominano tam pilota nie tylko przez pryzmat jego służby wojskowej, ale także jako członka rodziny, przyjaciela i kolegę. Spotkaniu towarzyszyły fotografie autorstwa Marcina Kurkusa, fragment filmu Adama Pietrzaka oraz materiały udostępnione przez bliskich i znajomych.
Mural powstał z inicjatywy burmistrz Agnieszki Korajczyk-Szyperskiej. Autorem projektu jest fotograf i grafik Piotr Łysakowski, natomiast wykonaniem zajęła się firma Kolorowi.com.
Mural upamiętniający ppłk. pil. Macieja „Slaba” Krakowiana.
Pomnik pamięci pacjentów zamordowanych podczas II wojny światowej
Kolejna uroczystość odbyła się w czwartek, 29 października, w Gostyninie-Zalesiu. Odsłonięto tam pomnik poświęcony ofiarom zbrodni nazistowskich, ze szczególnym uwzględnieniem pacjentów miejscowego Szpitala dla Psychicznie i Nerwowo Chorych, którzy zostali zamordowani podczas niemieckiej okupacji.
W czasie II wojny światowej pacjenci gostynińskiej placówki padli ofiarą nazistowskiej polityki eksterminacji osób z zaburzeniami psychicznymi i niepełnosprawnościami. Chorych wywożono ze szpitala pod pretekstem przeniesienia do innych placówek. Wielu z nich zostało zamordowanych w pobliskich lasach. Dokładna liczba ofiar pozostaje nieznana.
Nowy pomnik ma być trwałym miejscem pamięci o zamordowanych pacjentach oraz przypominać o tragicznych wydarzeniach związanych z historią gostynińskiego szpitala.
Gospodarzem uroczystości była burmistrz Gostynina Agnieszka Korajczyk-Szyperska. W wydarzeniu uczestniczyli między innymi Bogdan Banaszczak, kierownik Delegatury Mazowieckiego Urzędu Wojewódzkiego w Płocku, Zuzanna Baranowska-Lemmen, reprezentująca marszałka województwa mazowieckiego, przedstawiciel Instytutu Pamięci Narodowej Jacek Trajdos oraz dyrektor szpitala w Gostyninie-Zalesiu Ewelina Ambroziak.
Obecni byli również przedstawiciele władz powiatu gostynińskiego i okolicznych gmin, służb mundurowych, organizacji społecznych, harcerze oraz uczniowie miejscowych szkół.
Podczas ceremonii pomnik został poświęcony przez duchownych. Delegacje złożyły kwiaty i zapaliły znicze, oddając hołd ofiarom niemieckich zbrodni.
Pomnik upamiętniający ofiary zbrodni nazistowskich, w szczególności pacjentów Szpitala dla Psychicznie i Nerwowo Chorych w Gostyninie-Zalesiu, zamordowanych podczas II wojny światowej.
Wydarzeniom towarzyszył program historyczno-edukacyjny
Odsłonięcie pomnika było pierwszą częścią obchodów. Następnie uczestnicy przenieśli się do Miejskiego Centrum Kultury w Gostyninie, gdzie przygotowano wydarzenia poświęcone historii nazistowskich zbrodni i losom pacjentów szpitali psychiatrycznych.
Jednym z punktów programu była prelekcja dotycząca Akcji T4, którą poprowadzili dr Tadeusz Milke oraz dr Elżbieta Szubska-Bieroń. Przybliżono w ten sposób historyczny kontekst zbrodni popełnianych na osobach chorych i z niepełnosprawnościami podczas II wojny światowej.
Uczestnicy obejrzeli także przedstawienie przygotowane przez grupę teatralną „Teatr. No nie wiem?”, działającą przy Szkole Podstawowej nr 5 w Gostyninie pod kierownictwem Roberta Idzikowskiego.
W Miejskim Centrum Kultury zaprezentowano ponadto wystawę „Sanatorium śmierci”, dokumentującą tragiczne losy pacjentów gostynińskiego szpitala w okresie okupacji. W programie przewidziano również bezpłatny pokaz filmu „Szpital Przemienienia” w reżyserii Edwarda Żebrowskiego.
Przedsięwzięcie zostało dofinansowane ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, pochodzących z Funduszu Promocji Kultury, w ramach zadania „Zachować od zapomnienia” – remont Miejsca Pamięci ofiar Akcji T4 i masowych zbrodni na cmentarzu w Gostyninie wraz z programem edukacyjnym.
Obie październikowe uroczystości miały odmienny charakter, ale łączył je wspólny cel – zachowanie pamięci o ludziach i wydarzeniach związanych z historią Gostynina. Zarówno mural poświęcony Maciejowi Krakowianowi, jak i pomnik ofiar zbrodni nazistowskich będą przypominać kolejnym pokoleniom mieszkańców o przeszłości miasta.
Źródło: Urząd Miasta Gostynina
Zdjęcia: Urząd Miasta Gostynina
pk
Komentarze